Hasır örgülü bir dolap kapağına düşen ışık, düz lake bir yüzeyde hiç oluşmayan küçük gölgeler bırakır. Örgünün aralıkları gün boyunca yön değiştirir ve oda, tek bir mobilya yüzeyi yüzünden sabah ile akşam farklı görünür. Bohem yatak odasını ilk bakışta ele veren işaret budur: yüzeyler düz değil dokuludur.
Bohem yatak odası, doğal malzemeleri ve sıcak toprak tonlarını katmanlı tekstille aynı odada buluşturan bir döşeme yaklaşımıdır. Ölçüsü tutan bir ürün listesinden değil, birbiriyle konuşan yüzeylerden kurulur. Bu nedenle bohem bir oda planlarken ilk soru "hangi ürünü alayım" değil, "bu odada kaç farklı doku bulunacak" olur.
Sözcüğün kökeni de bu serbestliği açıklar. Bohem, alışılmış düzenin dışında yaşayan sanatçı çevreleri için kullanılan bir tanımlamadan gelir ve döşeme diline geçerken kurallı simetriyi zorunlu görmeyen anlamını korur. Uygulamada bu, iki farklı ahşap tonunun, bir örgü yüzeyin ve dokuma bir tekstilin aynı odada yan yana durmasında sakınca olmaması demektir.
Bohem odayı ayakta tutan dört unsur
Tarzı taklit etmek yerine kurmak isteyen biri için bohem, dört ayrı karar başlığına ayrılabilir. Bunlardan biri eksik kaldığında oda genellikle bohem değil, karışık görünür.
Doğal malzeme ve örgü yüzeyler
Bohem odanın malzeme listesi kısadır: masif veya kaplama ahşap, hasır örgü, bambu, jüt, pamuk, keten, seramik ve pirinç. Türkiye'de mobilya kapaklarında kullanılan örgü panele çoğunlukla hazeran denir. Hazeran, ince şeritler halinde dokunmuş kamış yüzeydir ve kapağa hem şeffaflık hem gölge kazandırır. Doğal örgü yüzeyler çok kuru ortamlarda zamanla kırılganlaşabildiği için kaloriferin tam karşısına gelen bir konumdan kaçınmak, temizlikte de ıslak bez yerine hafif nemli bez kullanmak yerinde olur.
Toprak tonlu ve düşük kontrastlı renk paleti
Bohem paleti kalabalık değildir. Kırık beyaz, kum beji, açık kahve, terrakota, hardal ve adaçayı yeşili gibi tonlar; koyu ceviz veya doğal meşe ile birlikte çalışır. Buradaki denge sık yanlış anlaşılır: renk sayısı sınırlı kalır, doku sayısı artar. Beş farklı renk kullanılan bir oda dağınık görünürken, tek bir bej ailesinin içinde beş farklı doku kullanılan oda derinlik kazanır.
Katmanlı tekstil
Yatağın üzerinde tek bir örtü bulunması bohem hissini vermez. Katman mantığı şöyle işler: düz bir nevresim üzerine farklı dokuda bir yatak örtüsü, onun üzerine ayak ucunda katlanmış ince bir dokuma şal ve boyutları birbirinden farklı yastıklar. Zeminde de aynı mantık geçerlidir. Büyük ve nötr bir halının üzerine daha küçük desenli bir kilim yerleştirmek, bohem odalarda sık kullanılan ve kolay uygulanan bir katmandır.
Kasıtlı asimetri
Bohem odada iki komodinin birbirinin aynısı olması gerekmez. Bir tarafta komodin, diğer tarafta ince bir sehpa veya üst üste konmuş iki kitap yığını olabilir. Asimetri, dengesizlik anlamına gelmez. Bir yanda alçak ve geniş bir parça varsa diğer yanda yüksek ve ince bir parça durur, böylece görsel ağırlık iki tarafa dağılır. Aydınlatmada da aynı yaklaşım işler: bir tarafta abajur, diğer tarafta tavandan sarkan tekil bir armatür.
Bohem country ve modern tarzdan nasıl ayrılır
Üç tarz da ahşap kullanır, bu yüzden mağazada karıştırılmaları normaldir. Ayrım malzemede değil, o malzemenin nasıl bir araya getirildiğindedir.
|
Kriter |
Bohem |
Country |
Modern |
|
Yüzey |
Örgü ve dokulu |
Ahşap damarlı ve çoğunlukla yıpratılmış |
Düz lake veya mat |
|
Renk |
Toprak tonları |
Kırık beyaz ve açık ahşap |
Gri antrasit beyaz |
|
Simetri |
Kasıtlı olarak esnetilir |
Genellikle korunur |
Kesin ve hizalı |
|
Tekstil |
Katmanlı ve dokuma |
Çiçek desenli ve nakışlı |
Tek parça ve sade |
|
Aksesuar |
Bitki seramik makrome |
Dantel porselen çerçeve |
Az sayıda ve geometrik |
Pratik ayrım şudur: country bir oda geçmişe bakar ve nostalji üretir, modern bir oda çizgiyi sadeleştirir ve düzen üretir, bohem oda ise farklı kaynaklardan gelen parçaları bir araya getirir ve karakter üretir. Country ile bohemin fazla yaklaştığı nokta yıpratılmış yüzeydir. Bir odada ikiden fazla yıpratılmış yüzey varsa sonuç genellikle bohem değil country çıkar.
Avangart yatak odası bohem ile aynı şey mi
Değildir ve karıştırılmasının nedeni ikisinin de simetri zorunluluğunu reddetmesidir. Avangart kelimesi sanat ve tasarımda alışılmış formu kıran öncü yaklaşımı anlatır. Mobilyada avangart yatak odası dendiğinde genellikle iddialı bir karyola başlığı, sıra dışı geometri, güçlü kontrast ve dikkat çekmek için tasarlanmış tekil bir parça kastedilir.
Fark yönde. Bohem yumuşar, doğal malzemeye yaslanır ve sıcaklık kurar. Avangart yatak odası takımları ise keskinleşir, formu öne çıkarır ve odaya bir odak noktası koyar. Bu iki yaklaşım aynı odada da buluşabilir. Güçlü formlu bir karyola başlığının çevresini örgü dokulu bir gardırop ve katmanlı tekstille yumuşatmak, tek başına iddialı duran bir parçayı yaşanabilir hale getirir. Karar verirken şu ölçüt işe yarar: odada bir parçanın öne çıkmasını istiyorsanız avangart, bütünün dengeli bir doku alanı olmasını istiyorsanız bohem tarafa yaklaşın.
Bohem yatak odası takımı seçerken nelere bakılır
Takım seçiminde belirleyici olan renk değil, yüzey ve ayak detayıdır. Şu dört noktaya bakmak, mağazada karar süresini kısaltır.
- Gardırop kapağı ve gövde derinliği: hazeran örgü panelli, kanallı veya mat ahşap dokulu kapaklar bohem tarafta durur. Parlak lake kapak aynı odada kullanıldığında dokuyu bastırır. Askılık kullanılacak bir gardıropta gövde derinliğinin 55 santimetre civarında olması, omuz genişliği nedeniyle kıyafetin kapağa sürtmesini önler.
- Ayak detayı: ince ve hafif eğimli ahşap ayaklar mobilyanın altında boşluk bırakır, oda daha ferah görünür. Zemine tam oturan blok kaideler ise kütleyi ağırlaştırır. Bohem ayaklı gardırop ve şifonyer tercihi bu yüzden yalnız görsel değil, mekan hissiyle de ilgilidir.
- Karyola başlığı: ahşap çerçeveli veya keten kaplı dolgulu başlıklar katmanlı tekstille uyumludur. Yüksek parlaklıkta veya düğmeli kapitone başlıklar tarzın dışına çıkar.
- Kulp ve metal detay: pirinç, mat antik sarı, deri veya ip kulplar örgü yüzeyle birlikte çalışır. Krom ve parlak nikel bohem paletle uyuşmaz.
Bu tercihlerin hazır kurulmuş halini arayanlar için seri bazlı bakmak da mümkün. Rabi Mobilya'nın Mila Bohem, Diva Bohem ve Bohem Hazeran adlı serileri örgü yüzey ve ayaklı form yaklaşımını takım bütünlüğü içinde sunar. Bir bohem yatak odası takımı seçerken tek parça yerine seri üzerinden ilerlemek, gardırop şifonyer ve komodin arasındaki ahşap tonu farkını da ortadan kaldırır. Farklı seriler arasında karşılaştırma yapmak isteyenler için yatak odası takımları sayfasındaki modeller aynı ölçütlerle incelenebilir.
Oda ölçüsüne göre bohem uygulaması
Küçük odalarda
10 ile 12 metrekare arasındaki bir odada 160x200 çift kişilik karyola kullanıldığında geriye kalan alan sınırlıdır. Burada bohem kurmanın yolu parça sayısını artırmak değil, doku sayısını tek bir yüzeyde toplamaktır. Örgü paneli yalnız gardırop kapağında kullanmak, kalan mobilyayı sakin tutmak yeterli olur. Menteşeli kapak önünde kapak genişliği kadar boşluk artı bir adım payı gerektiği için, dar odalarda sürgülü kapak veya tavana kadar yükselen tek kütle daha rahat çalışır. Kapak tipi ve yükseklik seçenekleri arasında karşılaştırma yapmak için gardırop modelleri sayfasındaki ölçüler odanın planına göre değerlendirilebilir.
Küçük odada halı seçimi de sonucu doğrudan etkiler. Yalnız karyolanın ayak ucuna denk gelen küçük bir halı, zaten dar olan alanı ikiye böler. Halının karyolanın iki yanından yarım metre kadar taşması, odayı olduğundan geniş gösterir.
Geniş odalarda
16 metrekare ve üzeri odalarda bohem tarzın en iyi çalıştığı yer, karyoladan bağımsız kurulan ikinci bir alandır. Pencere kenarında bir okuma koltuğu, yanında ince bir sehpa ve ayrı bir dokuma halı, odayı tek işlevli olmaktan çıkarır. Ayak ucuna yerleştirilen bir bench veya sandık, hem geçişi tanımlar hem depolama sağlar. Geniş odada asıl risk boşluğu doldurmak için mobilya çoğaltmaktır. Duvarın bir bölümünü boş bırakıp yalnız tek bir makrome veya dokuma pano asmak, aynı yüzeyi üç ayrı çerçeveyle doldurmaktan daha etkili sonuç verir.
Mevcut odayı baştan kurmadan bohem hale getirmek
Yatak odası takımını yenilemeden tarzı değiştirmek mümkündür ancak sıralama sonucu belirler. Odanın algısını en çok değiştiren katmandan başlamak, hem daha hızlı fark yaratır hem de gereksiz alım yapmayı önler. İşe yarayan sıra şudur:
- Zemin. Nötr tonlu ve yeterince büyük bir dokuma halı, mevcut mobilyanın rengini bir adım geri iter.
- Tekstil. Tek parça nevresim düzeninin üzerine farklı dokuda bir örtü ve farklı boyda yastıklar eklemek, tek adımda en görünür değişimi sağlar.
- Işık. Tavan armatürünün yanına iki nokta aydınlatma eklemek, yüzeylerin gölge vermesini ve dokunun okunmasını sağlar.
- Yüzey. Komodin veya şifonyer gibi tek bir küçük parçayı hazeran kapaklı bir modelle değiştirmek, örgü dokuyu odaya sokmanın en az yer kaplayan yoludur.
- Duvar. Çok sayıda küçük çerçeve yerine tek bir dokuma pano veya makrome, duvarı sakinleştirir.
Bu sıra aynı zamanda geri dönülebilirlik sırasıdır. İlk üç adım kalıcı karar gerektirmez, tarz size uymazsa kolayca geri alınır. Gardırop ve karyola değişimi en sona bırakılır, çünkü odada en uzun süre kalan ve ölçüsü en zor değiştirilen parçalar bunlardır.
Bohem odada en sık yapılan hatalar
- Örgü yüzeyi tek bir parçada bırakmak. Kalan mobilya düz lake ise hasır kapak tarz değil, tekil aksesuar gibi görünür.
- Renk çeşidini dokunun önüne geçirmek. Dörtten fazla belirgin renk kullanılan oda bohem değil karışık algılanır.
- Aydınlatmayı tek bir tavan armatürüne bırakmak. Bohem yüzeyler gölgeyle okunur, tepeden gelen tek ışık dokuları düzleştirir.
- Yıpratılmış yüzey sayısını artırmak. İki parçadan sonrası tarzı country tarafına kaydırır.
- Bütün depolamayı açık rafa çevirmek. Açık raf bohem odanın parçasıdır ancak kapalı depolama olmadan oda kısa sürede dağınık görünür.
- Bitkiyi aksesuar yerine koymak. Az sayıda ve gerçekten bakılabilen bitki, çok sayıda küçük saksıdan daha iyi sonuç verir.
Odanın doğru kurulduğunu anlamanın pratik yolu
Oda tamamlandığında kapıdan girip üç kontrol yapmak yeterlidir. Birincisi, birbirinden farklı en az üç doku sayabiliyor musunuz. İkincisi, baskın renk sayısı üçü aşıyor mu. Üçüncüsü, yalnız başucu lambası açıkken örgü ve dokuma yüzeyler gölge veriyor mu. Üç sorunun cevabı da beklendiği gibiyse oda tarzı taşıyor demektir.
Eksik çıkan tarafı düzeltmek genellikle yeni mobilya almayı gerektirmez. Doku eksikse bir dokuma halı veya keten yastık, kontrast fazlaysa bir tekstil parçasını nötr bir tonla değiştirmek, gölge eksikse ikinci bir nokta aydınlatma eklemek çoğu odada farkı kapatır.